کانون ارزیابی
Evaluation Center
کانون ارزیابی در سازمانها یک روش ساختاریافته و چندابزاری برای ارزیابی شایستگیهای افراد (معمولاً مدیران، سرپرستان یا استعدادهای کلیدی) است که ریشهای عمیق در روانشناسی صنعتی و سازمانی دارد و امروزه بهعنوان یک خدمت تخصصی حرفهای به سازمانها ارائه میشود.کانون ارزیابی یک فرآیند علمی از مجموعهای از تمرینها، آزمونها و مشاهدههای نظاممند است که با هدف پیشبینی عملکرد شغلی آینده یا تشخیص پتانسیل رشد افراد طراحی میشود.
در این روش، ارزیابی توسط چند ارزیاب آموزشدیده و با استفاده از چند ابزار معتبر روانشناختی انجام میگیرد.
جایگاه کانون ارزیابی در صنعت و سازمان
کانون ارزیابی یکی از معتبرترین روشهای ارزیابی منابع انسانی محسوب میشود و در حوزههای زیر کاربرد دارد:
- انتخاب و استخدام مدیران
- شناسایی استعدادهای برتر
- ارتقاء و جانشینپروری
- نیازسنجی آموزشی
- توسعه رهبری و مدیریت
- تصمیمگیریهای راهبردی منابع انسانی

کانون ارزیابی بهعنوان «خدمت حرفهای»
وقتی کانون ارزیابی بهصورت خدمت ارائه میشود، روانشناس صنعتی و سازمانی نقش طراح، مجری و تحلیلگر را ایفا میکند.
بخشهای مختلف ارائه سرویس کانون ارزیابی گروه معیارجهت ارائه به سازمانها و شرکتها شامل مراحل زیر است :
تحلیل شغل و شایستگیها
-
- بررسی مأموریت سازمان
- تحلیل شغل یا نقش مدیریتی
- استخراج شایستگیهای کلیدی (مثل تصمیمگیری، رهبری، حل مسئله)
طراحی ابزارها
انتخاب و طراحی تمرینها متناسب با شغل:
-
- مصاحبه شایستگیمحور
- تمرین بحث گروهی
- بازیهای مدیریتی
- تمرین سبد کار
- ایفای نقش
- آزمونهای روانشناختی معتبر
اجرای کانون ارزیابی
-
- اجرای سناریوها در محیط کنترلشده
- مشاهده رفتار واقعی افراد
- ثبت دادهها توسط چند ارزیاب مستقل
تحلیل و یکپارچهسازی نتایج
-
- مقایسه دادههای ابزارهای مختلف
- کاهش خطای ارزیابی فردی
- تصمیمگیری مبتنی بر شواهد
ارائه گزارش و بازخورد
-
- گزارش مدیریتی برای سازمان
- گزارش فردی برای هر شرکتکننده
- جلسه بازخورد توسعهای
ابزارهای رایج در کانون ارزیابی
| ابزار | هدف |
| مصاحبه شایستگیمحور | بررسی تجربیات گذشته |
| بحث گروهی | ارزیابی تعامل و رهبری |
| ایفای نقش | سنجش مدیریت تعارض |
| سبد کار | اولویتبندی و تصمیمگیری |
| آزمونهای شخصیت | شناخت سبک رفتاری |
| آزمونهای توانایی | سنجش ظرفیت شناختی |
مزایای کانون ارزیابی برای سازمانها
- اعتبار و روایی بالا در پیشبینی عملکرد
- کاهش خطای استخدام و ارتقاء
- افزایش عدالت سازمانی
- تصمیمگیری مبتنی بر داده
- شناسایی پتانسیل واقعی افراد
- افزایش پذیرش نتایج توسط کارکنان
مقایسه مولفه های کانون ارزیابی معیار با مصاحبه سنتی
| کانون ارزیابی | مصاحبه سنتی |
| چند ابزار | یک ابزار |
| چند ارزیاب | معمولاً یک ارزیاب |
| رفتارمحور | نظرمحور |
| مبتنی بر شایستگی | مبتنی بر برداشت |
| روایی بالا | خطای قضاوت بالا |
سایر خدمات در حوزه فرآیندهای سازمانی
جــذب و استخدام
سلامت سازمانی
توسعه و آموزش
پایش و عارضهیابی
بهبود عملکرد سازمانی